ایران در اقیانوس اطلس

امیر دریادار حبیب الله سیاری فرمانده‌ی نیروی دریایی ارتش در جمع خبرنگاران در مورد حضور نیروی راهبردی ارتش در اقیانوس اطلس اظهار داشت: «نیروی دریایی تا کنون در شمال اقیانوس هند، دریای سرخ، خلیج عدن، اقیانوس هند جنوبی، دریایی جنوبی چین، مدیترانه، اقیانوس آرام حضور داشته است. هنوز کشور مورد نظر برای حضور نیروی دریایی ارتش و ارسال پیام صلح و دوستی در آن کشور مشخص نشده است. در صورت تصویب و اعلام کشور مدنظر جمهوری اسلامی ایران، نیروی راهبردی دریایی ارتش با اعزام ناوگروه آموزشی و نظامی در اقیانوس اطلس حضور خواهد یافت».

8_8807071506_L600.jpg

در این باره چند نکته به ذهن می‌رسد:

اول) کشوری که در جستجوی بدل شدن به قدرتی میانه در باشگاه قدرت‌های جهانی است، نیاز به رشد در تمامی زمینه‌های نظامی دارد. نیروی زمینی در فواصل جغرافیایی نزدیک به حفاظت از منافع ملی می‌پردازد، نیروی هوایی در فواصل کوتاه و متوسط مشغول می‌شود، و نیروی دریایی دورترین نقاط کره‌ی زمین را برای کشور قابل دسترسی می‌کند. این بدل شدن به قدرت دریایی است که آخرین مرحله‌ی نمایش قدرت و توان اعمال قدرت در دوردست‌ها و اثبات ورود کشور به باشگاه قدرتمندان است. نیروی دریایی ایران در سال‌های گذشته رشد سریعی داشته است. در اواخر سال 1389 بود که برای اولین بار نیروی دریایی ایران از کانال سوئز عبور کرد و به آب‌های مدیترانه رسید. در سال 1390، ناوگروه بیست و چهارم نیروی دریایی ایران راهی شرق شد و از خلیج بنگال، تنگه‌ی مالاکا و دریای چین جنوبی عبور کرد و به اقیانوس آرام رسید. بحث اعزام ناوگروه بیست و نهم نیروی دریایی به اقیانوس اطلس در اواخر سال 92 مطرح شد اما در فروردین 93 دریادار سیاری با اعلام تغییر برنامه‌ی این ناوگروه، خبر از به تعویق افتادن اعزام نیروی دریایی به اقیانوس اطلس داد. ورود نیروی دریایی ایران به اقیانوس اطلس گام بزرگی در به رسمیت شناخته شدن توان نظامی ایران خواهد بود.

دوم) در شرایط کنونی، نیروی دریایی آمریکا با اختلافی چشمگیر از رقبا در صدر قدرت دریایی ایستاده است و تنها نیرویی است که از امکان انجام مأموریت‌های متفاوت و ادامه‌دار در حوزه‌های دریایی متفاوت برخوردار است. هند، برزیل، استرالیا، چین و کشورهایی از این دست که در جستجوی ارتقای جایگاه جهانی نیروی نظامی‌شان هستند، در حال حاضر تنها در مناطق نزدیک به مرزهایشان توانایی انجام عملیات‌های جدی نظامی را دارند. ایران با اعزام نیروی دریایی به اقیانوس اطلس پیشرفت نظامی و دریایی‌اش را به رخ می‌کشد، اما توان دریایی‌اش قطعاً از روسیه و چین بیشتر نیست و فعلاً باید به ارتقای سریع توان دریایی‌اش ادامه دهد. نیروی دریایی ایران حضوری موفق در راه برقراری امنیت خلیج عدن( در برابر دزدان دریایی) داشته است و شنبه‌ی گذشته نیز بار دیگر حمله‌ی دزدان دریایی برای ربایش نفتکشی ایرانی را در تنگه‌ی باب المندب(در جنوب غربی یمن) ناکام گذاشت. تنها بعد از رشد چشمگیر توان دریایی ایران خواهد بود که می‌توان به حضور گسترده، مداوم و معنادار در اقیانوس اطلس پرداخت.

سوم) امیر دریادار سیاری نیز به لزوم یافتن کشور مقصد اشاره کرده است. سال‌های زیادی است که ایران در تلاش برای ایجاد روابط باثبات در غرب آفریقا و آمریکای لاتین است. این تلاش در غرب آفریقا با موفقیت چندانی روبه‌رو نبوده است. عوامل مختلف از جمله روابط عربستان و غرب با این کشورها مانع از برقراری روابطی بادوام با دولت‌های این منطقه شده است. ایران در آمریکای جنوبی موفقیت بیشتری کسب کرده است و اگر قرار بر اعزام ناوگروهی از ایران باشد، احتمالاً ونزوئلا و یا کوبا وظیفه‌ی میزبانی از نیروی دریایی ایران را بر عهده خواهند گرفت.

چهارم) در سال 92 که ایران خبر از حضور در اقیانوس اطلس داد، وزارت دفاع آمریکا اعلام کرد که از این بابت نگرانی ندارد و بسیاری از کشورها در آب‌های بین‌المللی این اقیانوس حضور دارند. سال 92 اوج مذاکرات هسته‌ای ایران و گروه پنج به علاوه‌ی یک بود و دولت اوباما تلاش می‌کرد فضا را متشنج نکند. از دکترین مونروئه که دولت‌های اروپاییان را به عدم حضور در نیمکره‌ی غربی فرا می‌خواند و کل قاره‌ی آمریکا را حوزه‌ی نفوذ آمریکا تعیین می‌کرد حدود دویست سال می‌گذرد، و تنها تغییری که در وضعیت اتفاق افتاده است ایجاد، تثبیت و تحکیم هژمونی ایالات متحده‌ی آمریکا بر قاره‌ی آمریکا بوده است. در هیاهوی ماه‌های آینده در آمریکا بر سر انتخابات ریاست جمهوری و جانشینی رییس‌جمهور منتخب، که قطعاً در مقایسه با دوره‌ی دوم اوباما رویکردی تندتر به ایران در پیش خواهد گرفت، می‌توان انتظار داشت که اعزام نیروی ایرانی به نیمکره‌ی غربی منجر به ایجاد حواشی زیادی برای ایران در محافل آمریکایی شود و شاهد موضع‌گیری شدید آمریکا در این زمینه باشیم.

پنجم) در مقایسه با اکثر کشورها که دسترسی ساده‌ای به آب‌های آزاد ندارند، مثل چین که رییس‌جمهور سابقش از «معمای [تنگه] مالاکا» سخن می‌گفت، ایران از موهبت سواحل مکران برخوردار است که به کشور اجازه‌ی حضور دریایی و اعمال قدرت دریایی کم‌نظیری می‌دهد. اما حضور و ایفای نقش جدی در اقیانوس اطلس ارتباط چندانی با منافع استراتژیک ایران ندارد و غیر از خودنمایی تأثیری برای ایران نخواهد داشت. ایران می‌تواند با الگوبرداری از هند و چین و کشورهای مشابه، نیروی دریایی‌اش را به مأموریت‌هایی در مناطق نزدیک اعزام کند و به ارتقای نیروی دریایی‌اش ادامه دهد. تهدیدها و منافع اصلی در نزدیکی مرزهای ایران قرار دارند.

Advertisements

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s